Türkiye'deki vakıf üniversitelerinin 2023-2024 eğitim-öğretim yılı için belirlediği yıllık ücretler, veliler ve öğrenciler arasında büyük bir endişe kaynağı oldu. Yapılan zamlar, bazı programlarda yüzde 159'a varan oranlarla dikkat çekerken, en pahalı tıp programının yıllık ücreti dudak uçuklatan bir rakama, 3 milyon 740 bin TL'ye ulaştı. İstanbul Nişantaşı Üniversitesi'nin tıp programı, bu astronomik ücretiyle listenin başında yer alırken, Acıbadem Mehmet Ali Aydınlar Üniversitesi de yüksek ücretleriyle dikkat çekti.
Eğitimde fırsat eşitliği tartışmalarının giderek alevlendiği bir dönemde, vakıf üniversitelerindeki bu denli yüksek zamlar, yükseköğrenime erişimin ekonomik engellerle daha da zorlaştığına işaret ediyor. Yüksek enflasyon oranları ve artan maliyetler gerekçe gösterilse de, velilerin alım gücünün çok üzerinde seyreden bu zamlar, özellikle dar gelirli ailelerin çocuklarının hayallerindeki bölümlere ulaşmasını imkansız hale getirebilir. Geçmiş yıllarda da vakıf üniversitelerinin ücretlerinde artışlar yaşanmış olsa da, bu yılki oranlar önceki dönemlere kıyasla belirgin bir sıçrama gösteriyor. Bu durum, eğitimde sosyo-ekonomik uçurumun daha da derinleşmesi endişelerini beraberinde getiriyor.
Üniversite yönetimleri, artan personel giderleri, akademik kadro maaşları, araştırma-geliştirme faaliyetleri ve kampüs altyapı yatırımlarının maliyetini karşılamak amacıyla bu zamları zorunlu hale getirdiklerini belirtiyor. Ancak, özellikle tıp gibi uzun yıllar süren ve yüksek maliyetli eğitim gerektiren programlarda bu kadar yüksek ücretlerin belirlenmesi, sektördeki rekabet koşulları ve öğrenci talebiyle de ilişkilendiriliyor. İstanbul Nişantaşı Üniversitesi'nin 3.7 milyon TL'lik tıp programı ücreti, piyasadaki en yüksek rakam olarak öne çıkarken, bu durumun diğer üniversiteler üzerinde de benzer fiyatlandırma politikaları izlemesi yönünde bir baskı oluşturabileceği yorumları yapılıyor.
Vakıf üniversitelerindeki bu yüksek ücret politikalarının, eğitimde kalite ve erişilebilirlik dengesini nasıl etkileyeceği önümüzdeki dönemde daha net ortaya çıkacaktır. Uzmanlar, bu durumun hem öğrencilerin kariyer planlamalarını hem de Türkiye'nin nitelikli insan gücü yetiştirme potansiyelini olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulunuyor. Yükseköğretim Kurumu (YÖK) ve ilgili bakanlıkların, bu fahiş zamlara karşı bir düzenleme yapıp yapmayacağı ise merak konusu. Eğitim hakkının temel bir insan hakkı olduğu düşünüldüğünde, ekonomik koşulların bu hakkı kısıtlamaması gerektiği yönündeki görüşler ağırlık kazanıyor.
